KPSS Coğrafya Türkiye’de İklim - Basınç ve Rüzgarlar Testi

KPSSly / Coğrafya

Coğrafya Testi

00:00:00

Bu testte Coğrafya alanına ait toplam 10 soru vardır.
Her sorunun yalnızca bir doğru cevabı vardır. Cevabınızı ilgili sorunun seçeneklerinden birini seçerek işaretleyiniz.

0/10 soru cevaplandı · 10 boş

Cevaplarını test bitene kadar değiştirebilirsin.

Türkiye, yıl boyunca dinamik kökenli basınç merkezlerinin, mevsimlik olarak da termik kökenli basınç merkezlerinin etkisi altında kalır. Kış mevsiminde Sibirya ve İzlanda sistemleri ülkedeki sıcaklık ve yağış karakterini belirlerken, yaz mevsiminde Basra ve Asor sistemleri kuraklık ve sıcaklık dalgalarını yönetir.

Türkiye çevresindeki 4 ana basınç merkezinin etki yönleri ve kökenleri haritası

Haritada etki yönleri ve kökenleri gösterilen basınç merkezleri ile ilgili aşağıdaki yargılardan hangisi yanlıştır?

Türkiye'de etkili olan yerel rüzgarlar, estikleri enlem ve coğrafi yüzeylerin karakterini ulaştıkları yörelere taşırlar. Kuzey Yarımküre'de yer alan Türkiye'ye kuzey sektörden esen rüzgarlar sıcaklığı düşürürken, güney sektörden esen rüzgarlar sıcaklığı belirgin biçimde yükseltir.

Türkiye haritası üzerinde numaralandırılmış yerel rüzgar esiş yönleri haritası

Haritada numaralandırılmış oklarla esiş yönleri gösterilen rüzgarların doğru eşleştirmesi aşağıdakilerin hangisinde verilmiştir?

Rüzgar frekans gülleri, bir meteoroloji istasyonunda rüzgarın yıl veya mevsim içinde hangi yönlerden kaç kez estiğini gösteren grafiklerdir. Hakim rüzgar yönünün belirmesinde yöredeki dağ sıralarının, vadilerin veya boğazların uzanış doğrultusu temel belirleyicidir.

Üç farklı coğrafi merkeze ait rüzgar frekans gülü şeması

Buna göre grafikteki I, II ve III numaralı rüzgar frekans güllerine sahip merkezler aşağıdakilerin hangisinde doğru eşleştirilmiştir?

Denizden gelen nemli hava kütlesi bir dağ sırası boyunca yükselirken her 200 metrede 1°C soğur, yoğunlaşır ve yağış bırakır. Zirveyi aşıp diğer yamaçtan alçalan hava ise kuru karakter kazanır ve sürtünmenin etkisiyle her 100 metrede 1°C ısınarak föhn etkisi yaratır.

Föhn rüzgarı mekanizmasını ve yamaç gradyanını gösteren kesit şeması

Şekildeki hava hareketi ve föhn rüzgarının fiziksel özellikleri dikkate alındığında, föhn rüzgarının etkili olduğu alçalan yamaçta aşağıdakilerden hangisinin gerçekleşmesi beklenmez?

Türkiye'de engebeli arazilerde dağları aşarak vadi tabanlarına inen föhn rüzgarları, çevresindeki makro iklim koşullarından tamamen farklı, dar alanlı özel tarım alanları (mikroklima) oluşturur.

Türkiye haritasında föhn kaynaklı mikroklima alanları ve numaralandırılmış merkezler

Buna göre haritada numaralandırılmış merkezlerden hangisi, Kaçkar Dağları'ndan inen föhn rüzgarlarının kış ılıklığı oluşturması sayesinde turunçgil ve çay tarımının yapılabildiği mikroklima alanıdır?

Aşağıda Kuzey Yarımküre'de yer alan iki farklı basınç merkezindeki izobar değerleri ile yatay hava hareketlerinin sapma yönleri şematize edilmiştir.

Kuzey Yarımküre alçak basınç ve yüksek basınç yatay hava akımı şeması

Buna göre II. şekildeki Yüksek Basınç (Antisiklon) sisteminin kış mevsiminde Türkiye'de (özellikle Sibirya kökenli olarak) etkili olduğu bir günde aşağıdaki hava olaylarından hangisinin yaşanması beklenir?

Ege Bölgesi kıyılarında (özellikle İzmir ve çevresinde) yaz aylarında sabah saatlerinde durgun olan hava, öğleden sonra denizden karaya doğru tatlı ve serin bir esintiyle hareketlenir. Yöre halkı tarafından 'İmbat' olarak adlandırılan bu rüzgar akşama doğru etkisini yitirir.

İmbat olarak adlandırılan bu rüzgarın oluşumu ve genel özellikleri ile ilgili; I. Karalar ile denizlerin gün içindeki farklı ısınma ve soğuma özelliklerinden kaynaklanır. II. Etki alanı dar, esiş süresi günle sınırlı yerel bir meltem rüzgarıdır. III. Deniz üzerinden geldiği için ulaştığı kıyı kuşağında şiddetli sağanak yağışlara neden olur. IV. İklim koşullarını köklü biçimde değiştirmez, yalnızca günlük sıcaklık dengesini ferahlatır. ifadelerinden hangileri doğrudur?

Türkiye'de güneybatı yönünden esen ve Akdeniz üzerinden nemli hava kütleleri taşıyan Lodos rüzgarı, halk arasında 'gözü yaşlı rüzgar' olarak da bilinir. Kış mevsiminde aniden etkili olan kuvvetli bir lodos dalgası, sıcaklıkların hızla 8-10°C yükselmesine yol açar.

Buna göre Türkiye'de kış ve erken ilkbahar döneminde etkili olan kuvvetli bir lodosun aşağıdakilerden hangisine yol açması beklenmez?

Temmuz ayında Türkiye'de ölçülen en yüksek sıcaklık rekorları genellikle Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde (Şanlıurfa, Batman, Cizre) 45°C'yi aşar. Bu durum üzerinde güneş ışınlarının geliş açısının yanı sıra Güneydoğu yönünden esen rüzgarlar ve etkili olan basınç merkezi de doğrudan rol oynar.

Güneydoğu Anadolu'da yaz aylarında çöl sıcaklıklarının ve aşırı kuraklığın yaşanmasında etkili olan basınç merkezi ile yerel rüzgar çifti aşağıdakilerin hangisinde birlikte verilmiştir?

10.

Yaz aylarında Balkanlar üzerindeki yüksek basınç ile Doğu Akdeniz ve Basra çevresindeki alçak basınç arasındaki gradyana bağlı olarak, Kuzey Ege'den başlayıp güneye doğru Ege Denizi adaları boyunca kuzey ve kuzeybatı yönlerden düzenli biçimde esen serinletici rüzgarlar görülür. Antik çağlardan beri deniz ticaretinde yelkenliler için hayati öneme sahip olan bu rüzgar, Akdeniz'deki ticaret rüzgarı olarak da adlandırılır.

Yukarıda oluşumu ve özellikleri açıklanan yerel rüzgar aşağıdakilerden hangisidir?